Heb je geld overgemaakt, gegevens gedeeld, een code doorgegeven of toegang tot een account verloren?
Kom dan zo snel mogelijk in actie.
Welke stappen nodig zijn, hangt af van wat er precies is gebeurd.
Probeer eerst verdere schade te voorkomen. Daarna kun je rustig bekijken wat je moet herstellen, bewaren en melden.
Heb je geld overgemaakt?
Denk je dat je geld naar een fraudeur hebt overgemaakt?
Neem dan zo snel mogelijk zelf contact op met je bank of betaaldienst.
Gebruik daarvoor de officiële app, website of contactgegevens die je zelf opzoekt.
Vertel duidelijk:
- wat er is gebeurd.
- wanneer je hebt betaald.
- om welk bedrag het gaat.
- naar welke rekening of ontvanger.
- hoe je tot de betaling bent gekomen.
Wacht niet af omdat je nog niet honderd procent zeker weet dat het fraude was.
De bank kan beoordelen welke mogelijkheden er nog zijn.
Heb je bankgegevens of codes gedeeld?
Heb je bijvoorbeeld een:
- pincode.
- verificatiecode.
- code uit je bankapp.
- kaartnummer.
- andere beveiligingscode
gedeeld?
Neem dan direct zelf contact op met je bank.
Keur geen nieuwe betalingen of beveiligingsmeldingen goed die je niet zelf hebt gestart.
Heb je een wachtwoord ingevuld?
Verander het wachtwoord via de officiële website of app van de betreffende dienst.
Gebruik een nieuw wachtwoord dat je nergens anders gebruikt.
Had je hetzelfde wachtwoord ook bij andere diensten?
Wijzig die wachtwoorden dan ook.
Begin met belangrijke accounts zoals:
- je e-mail.
- bank- en betaaldiensten.
- cloudopslag.
- sociale media.
- andere accounts met persoonlijke gegevens.
Zet waar mogelijk ook extra verificatie aan.
Is je account mogelijk overgenomen?
Gebruik de officiële herstelprocedure van de betreffende dienst.
Controleer daarna onder andere:
- of je wachtwoord is gewijzigd.
- welke apparaten zijn ingelogd.
- of herstelgegevens zijn aangepast.
- of berichten uit jouw naam zijn verstuurd.
- of onbekende instellingen zijn gewijzigd.
Log onbekende sessies uit.
Kun je nog wel bij het account?
Beveilig het dan zo snel mogelijk voordat iemand anders verdere wijzigingen kan doen.
Heb je een verificatiecode doorgegeven?
Een verificatiecode kan worden gebruikt om in te loggen of een handeling te bevestigen.
Heb je zo’n code gedeeld zonder dat je zelf een actie had gestart?
Controleer dan onmiddellijk het account waar de code bij hoorde.
Wijzig waar nodig je wachtwoord, controleer actieve sessies en beveilig het account opnieuw.
Heb je software geïnstalleerd of iemand laten meekijken?
Fraudeurs kunnen vragen om software te installeren waarmee zij toegang krijgen tot je computer, tablet of telefoon.
Heb je dit gedaan?
Stop dan verdere toegang.
Gebruik het apparaat niet zomaar verder voor gevoelige handelingen zoals bankieren totdat je voldoende vertrouwen hebt dat het apparaat weer veilig is.
Verwijder de ongewenste toegang of software en vraag wanneer nodig hulp van iemand met voldoende technische kennis.
Heb je tijdens die sessie ingelogd, betaald of wachtwoorden ingevoerd?
Controleer dan ook die accounts.
Heb je persoonlijke gegevens gedeeld?
Niet iedere gedeelde naam of adres leidt direct tot misbruik.
Maar hoe gevoeliger de informatie, hoe belangrijker het is om alert te blijven.
Denk bijvoorbeeld aan:
- kopieën van identiteitsdocumenten.
- burgerservicenummer.
- bankgegevens.
- inloggegevens.
- geboortedatum in combinatie met andere gegevens.
- herstelgegevens van accounts.
Let de periode daarna extra goed op onverwachte berichten, inlogpogingen en verzoeken uit jouw naam.